Instytut Badań Zmian Społecznych Partner portalu

Przełomowe momenty w życiu Polek

3 marca Autor: ZmianySpoleczne.pl

Jakie są przełomowe momenty w życiu Polek? Przyjęło się twierdzić, że do dwóch kluczowych wydarzeń w życiu kobiety należy wyjście za mąż oraz zdecydowanie się na macierzyństwo. W kontrze do tego stają jednak dane GUS, które pokazują, że ze ślubu coraz chętniej rezygnujemy, bądź odkładamy go w czasie, a posiadanie potomstwa także staje się coraz mniejszym priorytetem. 

Ślub coraz późniejszy

To, że spada liczba ślubów, chyba nikogo nie dziwi. Jeszcze w 2008 r. było ich niemal 257 tys., by 10 lat później ich liczba spadła do 192 tys., a więc aż o 25%. I chociaż w latach 2014-2016 została zanotowana niewielka tendencja wzrostowa, to od 2017 r. liczba zawieranych małżeństw ponownie maleje.

Liczba zawieranych małżeństw w latach 2008-2018

2008
2009
2010
2011
2012
2013
2014
2015
2016
2017
2018

Okazuje się jednak, że na ślub decydujemy się nie tylko coraz rzadziej, ale także coraz później.

Jeżeli spojrzymy na dane dotyczące kobiet z ostatnich 10 lat, wśród decydujących się na ślub dominują te w wieku 25-29 lat, których udział wśród ogółu kobiet biorących śluby od 2009 r. oscyluje na stałym poziomie ok. 40%. Przesunięcie granicy wieku, kiedy kobiety decydują się na ślub, jest jednak wyraźnie widoczne.

Po pierwsze, systematycznie spada liczba kobiet, które na ślub decydują się do 24 roku życia. W 2008 r. stanowiły one 43,83% wszystkich panien młodych, by w 2018 r. odsetek ten spadł do 24,44%, a więc o ponad 19 p.p.

Rośnie z kolei liczba decydujących się na ślub trzydziestolatek, z 13,77% w 2008 r. do 24,51% w 2018 r. Tym samym, z 35362 ślubów, które zawarły kobiety w wieku 30-39 lat w 2008 r. ich liczba skoczyła do  47090 ślubów w 2018 r., co stanowi wzrost aż o 30%.

Systematycznie przybywa także panien młodych zarówno wśród 40-latek, jak i kobiet po 50. roku życia. Udział tych pierwszych w ogóle nowożeńców zmienił się z 2,90% w 2008 r. do 6,55% w 2018 r., a liczba kobiet decydujących się na ślub po 50. roku życia stale rośnie i od 2013 r oscyluje wokół 4%.

Więcej o małżeństwach pisaliśmy tutaj.

W jakim wieku kobiety decydowały się na ślub w 2008 r. a w jakim w 2018 r.?

2008
2018

Decyzję o dzieciach też wolimy odłożyć

W Polsce w 2008 r. urodziło się 414 499 dzieci, a w 2018 r., było ich już 388 178, a więc o ponad 26 tys. mniej i to mimo flagowego programu rządu PiS 500+, który za główny cel stawiał sobie zwiększenie liczby urodzeń. 

Co więcej, kobiety na dziecko decydują się coraz później. Jeszcze w 2008 r. najwięcej potomstwa przychodziło w grupie wiekowej 25-29 lat (36,65%), a w 2018 r. nieznacznie, ale jednak przodują mamy pomiędzy 30 a 34 rokiem życia (33,17% wobec 32,77% tych w wieku 25-29 lat). 

Różnicę widać także wśród najmłodszych mam – jeszcze w 2008 r. 5,12% dzieci rodzonych było przez najmłodsze kobiety – poniżej 19 roku życia, z kolei w 2018 r. udział najmłodszych mam wśród wszystkich urodzeń wyniósł tylko 2,38%, tym samym zanotował niemal dwukrotny spadek. 

Prawie dwukrotny wzrost w ogólnej liczbie urodzeń zanotowały z kolei kobiety pomiędzy 35 a 44 rokiem życia. Ich udział wśród rodzących w 2008 r. wynosił 10,01%, by w 2018 r. ukształtować się na poziomie 18,23%, tak więc wyższym o 8,22 p.p.

Nie jest to jednak tylko polska tendencja. Jak pokazują dane Eurostatu (ostatnie dane za 2017 r.), kobiety w UE średnio rodzą w wieku 30,7 lat i chociaż poniżej średniej plasują się Rumunki czy Bułgarki, to już np. w Hiszpanii i Irlandii na pierwsze dziecko kobiety decydują się ok. 32. roku życia.